Gezonde voeding
Gezond eten is altijd belangrijk, maar verdiend in de zwangerschap en ook tijdens de borstvoeding extra aandacht. Gezond en gevarieerd eten is genoeg, eten voor twee is niet nodig. Je hebt groenten en fruit nodig voor de vitaminen en mineralen. Pasta, aardappels en (volkoren)brood leveren energie. Melk, kaas, ei, vlees, kip en vis zijn belangrijk voor de eiwitbehoefte van het groeiende kind en de moeder zelf. In boter en margarine zitten vitamine A en D. Bedenk wel dat de vetten wat makkelijker blijven zitten in de zwangerschap. Wees dus zuinig met suiker en snoep niet overmatig. Daarentegen is lijnen onverstandig tijdens de zwangerschap of borstvoedingperiode. De schadelijke stoffen die in de vetten zijn opgeslagen kunnen dan vrijkomen.Let verder ook op:
- In (half)rauw vlees en in ongewassen groenten en fruit komt soms een parasiet voor die toxoplasmose kan veroorzaken. Dit is een infectieziekte die kan leiden tot aangeboren afwijkingen bij het kind. Eet daarom geen half rauwe biefstuk, rosbief, fricandeau of tartaar, filet americain of ossenworst. Andere vleeswaren zoals rauwe ham, rookvlees en salami hebben een speciale bereiding en kunnen daardoor geen kwaad. Was groenten en fruit goed! Deze parasiet zit in de uitwerpselen van (vooral jonge) katten. We raden dus aan bij het verschonen van de kattenbak of bij het werken in de tuin handschoenen te dragen.
- Kazen die gemaakt zijn van rauwe melk ofwel ongepasteuriseerde melk kunnen de Listeria-bacterie bevatten. Op de verpakking staat dan vaak ‘au lait cru’. Let hierop bij het kopen van kazen in de winkel. Dit geldt vooral voor kazen als brie, camembert, roquefort, maar ook boerenkaas e.d. Het kan ook voorkomen in rauwe groenten, kip, vis of vlees, die lang in de koelkast bewaard worden. Bewaar deze producten zo kort mogelijk en koop zo veel mogelijk vers. Listeria is niet bestand tegen verhitting door koken of bakken. Gezonde volwassenen worden zelden ziek van de Listeria-bacterie, maar de ongeboren baby is er wel gevoelig voor.
- In lever zit veel vitamine A. Te veel van vitamine A kan schadelijke gevolgen hebben voor het kind. Eet liever geen lever en ander orgaanvlees tijdens de zwangerschap en niet meer dan eenmaal per dag een boterham met een leverproduct als leverworst, paté of Berliner.
- Veel drinken is belangrijk: zo´n 2-3 liter per dag.
- Vis is gezond, maar het moet wel vers zijn (dus of diepgevroren of vers bij een viswinkel). In
vis zitten vetzuren die belangrijk zijn voor bijvoorbeeld de ontwikkeling van de hersenen en het
gezichtsvermogen. Het voedingscentrum raadt zwangeren vrouwen aan niet meer dan twee keer per week
vette vis te eten, omdat er ook schadelijke dioxinen in vis zitten.
Het wel eten van vis is dus beter dan het niet eten. Als je je maar houdt aan de beperking van niet meer dan twee keer per week. Het eten van roofvissen als snoekbaars, haai, koningsmakreel, verse tonijn, zwaardvis en marlijn wordt afgeraden.
Foliumzuur
Foliumzuur is een voedingsstof die bijzondere aandacht vraagt. Foliumzuur is vitamine B11 en zit in een aantal groenten en volkoren producten. Ook speelt deze vitamine een belangrijke rol bij de ontwikkeling van het zenuwstelsel van de ongeboren baby. Door wetenschappelijk onderzoek is aangetoond dat het gebruik van extra foliumzuur in de vorm van een tablet, al voor en in het begin van de zwangerschap, heel belangrijk is. Door het gebruik van foliumzuur wordt de kans op het krijgen van een kind met een neurale buis defect, ook wel een open ruggetje genoemd, kleiner.Belangrijk:
- Stop je met de pil of ander voorbehoedsmiddel en/of is er een zwangerschapswens, begin dan direct met foliumzuur.
- De aanbevolen hoeveelheid is 0,5 milligram per dag. Het is te koop bij apotheek en drogist.
Roken
Roken heeft een bewezen nadelig effect op de doorbloeding van de moederkoek, en daarmee dus ook op de zuurstofvoorziening van de baby. Kinderen worden daardoor vaker geboren met een (te) laag geboortegewicht. Ook het risico op het voortijdig breken van de vliezen, een vroeggeboorte, en het loslaten van de moederkoek is groter.Tevens zijn kinderen tijdens eerste levensjaren vaker ziek, met name klachten m.b.t. de luchtwegen.
Probeer te stoppen met roken als je zwanger bent, en probeer dit als je partner rookt samen. In de zwangerschap en na de geboorte heeft een rokerige omgeving ook nadelige invloed. Een betere reden om te stoppen met roken dan je eigen kind is er niet!
Alcohol
Tijdens zwangerschap en borstvoeding word gebruik van alcoholhoudende dranken afgeraden. Alcoholgebruik tijdens de zwangerschap is schadelijk voor het ongeboren kind. Er bestaat een grotere kans op aangeboren afwijkingen aan het hart, de nieren, het centraal zenuwstelsel en het gezicht. Tijdens de zwangerschap bestaat er een verhoogde kans op een groeiachterstand. Later kan vaker hyperactiviteit, lagere intelligentie en soms achterstand in geestelijke ontwikkeling optreden. Dus ook voor een wijntje bij het eten geldt: doe het niet!Kijk ook eens op Alcoholinfo.nl voor meer informatie.
Drugs
Gebruik in zwangerschap van zowel hard- als softdrugs word sterk afgeraden. Harddrugsgebruik door de moeder maakt het kind ook verslaafd. Het risico van harddrugs is een vroeggeboorte met risico van overlijden vlak voor of na de geboorte.Mocht je drugs gebruiken, vertel dit dan liever aan ons. Praat erover en wees niet bang om te vertellen wat en hoeveel je gebruikt. Samen kunnen we dan bekijken welke oplossingen voor jou mogelijk zijn.
Medicijnen
Overleg bij gebruik van medicatie met huisarts, verloskundige of apotheek of hiermee doorgegaan of begonnen kan worden.
Infectieziekten
Kom je in aanraking met kinderziekten als rode hond, waterpokken, vijfde ziekte of cytomegalie-virus (CMV) in je zwangerschap, neem dan contact op met ons. Belangrijk is om te weten of je deze ziekte al eens hebt doorgemaakt of dat je er voor bent ingeënt.
Sporten
Pas bij sporten je tempo aan. Voor alle sporten geldt: wanneer het klachten geeft of je meer vermoeid raakt dan normaal, is het verstandig te minderen of te stoppen.
Seksualiteit
De beleving van seksualiteit tijdens de zwangerschap wisselt van vrouw tot vrouw. Sommige vrouwen voelen zich extra aantrekkelijk en hebben meer zin in vrijen dan anders; anderen ervaren juist het tegenovergestelde. Bij een normaal verlopende zwangerschap zijn er geen geboden of verboden ten aanzien van de seksualiteit. Geslachtsgemeenschap kan geen miskraam of beschadiging van het kind veroorzaken. Alleen bij bloedverlies of gebroken vliezen wordt gemeenschap afgeraden. Problemen met seksualiteit kun je altijd aan ons vertellen en is verstandig om te doen. Dit geldt ook voor eerdere nare seksuele ervaringen of moeite hebben met inwendig onderzoek. We bespreken dit en houden er rekening mee met de bevalling.
Werk
Werk buitenshuis heeft geen enkele nadelige invloed op de zwangerschap. Wel kunnen bepaalde werkomstandigheden risico’s met zich meebrengen. Daarom zijn er verschillende regelingen voor de zwangere en pas bevallen werkneemster, die vastgelegd zijn in de Arbeidsomstandighedenwet en in het "Besluit Zwangere Werknemers". Werk waarin je wordt blootgesteld aan trillingen (vrachtauto's / landbouwmachines), straling van radioactieve stoffen, chemische stoffen of infectierisico's is niet bevorderlijk voor de gezondheid tijdens de zwangerschap. Dit geldt ook voor zwaar fysiek werk, als zwaar tillen, trekken, duwen of dragen. Als je met deze werkomstandigheden te maken hebt, overleg dit dan met je werkgever of de bedrijfsarts. Je werkgever moet het werk dan aanpassen of eventueel ander werk aanbieden. Wanneer je werkt in nacht- of ploegendienst is het ook verstanding overleg te hebben met je werkgever.
Vakantie
Als je zwanger bent kun je gerust op vakantie gaan. Het is verstandig een bestemming te kiezen waar goede medische hulp voor handen is, voor als er zich complicaties voordoen. In tropische gebieden is dat niet altijd het geval. Infectieziekten gepaard met hoge koorts en diaree loop je makkelijker op onder primitieve omstandigheden. Vliegen tijdens de zwangerschap is medisch gezien niet bezwaarlijk. Alleen zullen de meeste vliegmaatschappijen je na 32 tot 34 weken zwangerschap niet meer willen vervoeren. Vraag ons om een vliegverklaring mocht je in de zwangerschap op vliegvakantie gaan.Vakantie op grote hoogte ( > 2150m) wordt ontraden i.v.m. afname van de zuurstofspanning.
Neem altijd je zwangerschapskaart en het telefoonnummer van de verloskundige mee op vakantie!